Một trong những câu hỏi gây nhiều tranh luận tại công trường là:
Tại sao mạch ngừng bê tông vẫn bị thấm nước dù đã sử dụng waterstop PVC?
Nhiều chủ đầu tư cho rằng chỉ cần lắp đặt băng cản nước PVC là mạch ngừng sẽ kín tuyệt đối. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít công trình tầng hầm vẫn xuất hiện:
- Thấm cục bộ tại chân tường
- Rò rỉ nước tại vị trí nối
- Ẩm kéo dài dọc theo mạch ngừng
Điều này chứng tỏ rằng hệ băng cản nước chống thấm chỉ phát huy hiệu quả khi được thiết kế và thi công đúng chuẩn.
Bài viết dưới đây sẽ phân tích toàn diện các nguyên nhân khiến mạch ngừng vẫn thấm dù đã có waterstop, đồng thời đưa ra giải pháp xử lý thực tế.
1. Waterstop không nằm đúng tim mạch ngừng
Trong hệ băng cản nước cho mạch ngừng bê tông, waterstop phải nằm chính giữa chiều dày kết cấu.
Nếu waterstop:
- Lệch về một phía
- Bị võng xuống
- Không cố định chắc
Áp lực nước sẽ tập trung vào phần bê tông mỏng hơn.
Theo thời gian:
- Xuất hiện vi nứt
- Tăng thấm cục bộ
- Giảm hiệu quả chống thấm mạch ngừng bê tông
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất trong các công trình băng cản nước tầng hầm.
2. Mối hàn waterstop không đạt chuẩn
Waterstop thường được nối tại:
- Góc tường
- Vị trí giao chữ T
- Nối dài cuộn
Nếu mối hàn:
- Không đủ nhiệt
- Không ép chặt
- Có lỗ rỗng
Nước sẽ thấm qua chính điểm nối đó.
Trong hệ waterstop cho công trình ngầm, mối hàn là điểm yếu nhất nếu không kiểm soát tốt.
3. Chọn sai loại waterstop cho vị trí sử dụng
Một sai lầm phổ biến là:
- Dùng loại phẳng cho khe co giãn
- Dùng loại quá mỏng cho tầng hầm sâu
Khi xảy ra chuyển vị hoặc áp lực lớn:
- Waterstop bị rách nhẹ
- Mất khả năng ngăn nước
Trong hệ băng cản nước công trình, lựa chọn sai cấu hình có thể gây thấm sau vài năm vận hành.
4. Bê tông mạch ngừng không được xử lý đúng kỹ thuật
Trước khi đổ bê tông đợt sau, bề mặt mạch ngừng phải:
- Làm sạch
- Tạo nhám
- Loại bỏ vữa yếu
Nếu không xử lý tốt:
- Bê tông hai lớp không liên kết chặt
- Xuất hiện khe hở vi mô
- Waterstop không thể bù đắp hoàn toàn
Trong hệ giải pháp chống thấm mạch ngừng, xử lý bề mặt là bước bắt buộc.
5. Áp lực nước thực tế cao hơn thiết kế
Có nhiều trường hợp:
- Mực nước ngầm tăng theo mùa
- Hệ thống thoát nước xung quanh không hiệu quả
- Nước dồn áp lực vào mạch ngừng
Nếu băng cản nước PVC không đủ độ dày hoặc không đúng cấu hình, khả năng chịu áp lực lâu dài sẽ suy giảm.
Trong các công trình như băng cản nước thủy điện hoặc tầng hầm sâu 3–4 tầng, việc tính toán áp lực nước là cực kỳ quan trọng.
6. Waterstop bị phồng hoặc xô lệch khi đổ bê tông
Nếu trong quá trình thi công:
- Cố định không chắc
- Đầm rung chạm trực tiếp
- Đổ bê tông quá nhanh
Waterstop có thể bị:
- Phồng
- Lệch tim
- Mất ổn định hình học
Điều này làm giảm hiệu quả của hệ băng cản nước xây dựng.
7. Vật liệu waterstop kém chất lượng
Nếu sử dụng waterstop:
- Pha nhựa tái chế nhiều
- Thiếu phụ gia ổn định
- Độ dày không đạt chuẩn
Sau vài năm:
- Vật liệu cứng lại
- Giảm đàn hồi
- Xuất hiện rách nhỏ
Trong khi đó, sản phẩm đạt chuẩn như băng cản nước Sofuco được kiểm soát thành phần để đảm bảo độ bền lâu dài trong môi trường vật liệu chống thấm công trình ngầm.
8. Cách xử lý khi mạch ngừng đã bị thấm
Tùy mức độ thấm:
8.1 Thấm nhẹ
- Bơm keo PU áp lực
- Trám kín khe
8.2 Thấm nặng
- Khoan bơm hóa chất nhiều điểm
- Gia cường chống thấm bề mặt
- Trường hợp nghiêm trọng: đục sửa cục bộ
Tuy nhiên, đây là giải pháp khắc phục, không thể tối ưu như thi công đúng từ đầu.
9. Waterstop không sai – vấn đề nằm ở hệ thống
Mạch ngừng vẫn thấm dù đã dùng waterstop thường do:
- Thi công sai kỹ thuật
- Chọn sai loại hoặc độ dày
- Mối hàn kém chất lượng
- Xử lý bề mặt không đạt
- Áp lực nước vượt thiết kế
Trong hệ băng cản nước chống thấm, waterstop chỉ là một phần của giải pháp tổng thể.
Sofuco khuyến nghị:
Đừng xem waterstop là “tấm bùa” chống thấm tuyệt đối.
Hãy xem nó là một cấu kiện kỹ thuật cần được chọn đúng, lắp đúng và kiểm soát đúng.
Vì trong công trình ngầm, độ kín nước lâu dài là kết quả của một hệ thống đồng bộ, không phải của một vật liệu đơn lẻ.
