1. Hàn waterstop – chi tiết nhỏ nhưng quyết định toàn hệ
Trong thi công băng cản nước PVC, mối hàn là điểm nhạy cảm nhất của toàn bộ hệ thống.
Dù sử dụng:
- băng cản nước Sofuco
- Hay bất kỳ waterstop PVC nào
Thì tại các vị trí:
- Nối chiều dài.
- Giao cắt chữ T.
- Góc sàn – vách.
Chất lượng mối hàn quyết định tính liên tục và kín nước của toàn tuyến.
Trên thực tế, có hai phương pháp thường gặp:
- Hàn đối đầu (butt welding)
- Hàn chồng (lap welding)
Vấn đề đặt ra: có thể hàn chồng để tiết kiệm thời gian thay vì hàn đối đầu không?
2. Hàn đối đầu – phương pháp tiêu chuẩn kỹ thuật
Hàn đối đầu là phương pháp:
- Cắt vuông góc hai đầu băng.
- Gia nhiệt đến nhiệt độ tiêu chuẩn.
- Ép hai mặt nóng chảy vào nhau.
- Tạo mối nối đồng chất.
Ưu điểm:
- Tiết diện mối hàn tương đương tiết diện thân băng.
- Không tăng bề dày cục bộ.
- Không tạo gờ cản trở dòng bê tông.
- Đảm bảo tính liên tục của băng cản nước cho mạch ngừng bê tông.
Với các công trình quan trọng như:
Hàn đối đầu gần như là yêu cầu bắt buộc theo tiêu chuẩn thi công.
3. Hàn chồng – vì sao được lựa chọn?
Hàn chồng thường được áp dụng khi:
- Không có máy hàn chuyên dụng.
- Cần nối nhanh trong điều kiện gấp.
- Thi công tại vị trí chật hẹp.
Phương pháp:
- Chồng hai đoạn băng cản nước chống thấm lên nhau.
- Gia nhiệt bề mặt tiếp xúc.
- Ép dính tạo mối nối.
Ưu điểm rõ ràng:
- Dễ thao tác.
- Không cần cắt chính xác.
- Ít yêu cầu kỹ thuật cao.
Nhưng về mặt cơ học và chống thấm, hàn chồng tiềm ẩn nhiều vấn đề.
4. Điểm yếu của hàn chồng trong môi trường chịu áp lực nước
Khi băng cản nước công trình làm việc dưới áp lực nước:
- Nước luôn tìm đường yếu nhất.
- Mọi khe hở vi mô đều có thể trở thành đường thấm.
Ở mối hàn chồng:
- Có hai lớp vật liệu chồng lên nhau.
- Có nguy cơ tồn tại bọt khí.
- Có thể xuất hiện khe hở không nhìn thấy.
Ngoài ra:
- Tiết diện tại vị trí chồng dày hơn → bê tông khó bao kín.
- Dễ tạo túi rỗng xung quanh mối nối.
Đối với chống thấm mạch ngừng bê tông, một điểm rò rỉ nhỏ có thể lan rộng theo thời gian.
5. Ảnh hưởng đến khả năng chịu kéo và chuyển vị
Mạch ngừng có thể chịu:
- Co ngót bê tông.
- Lún nền.
- Biến dạng nhiệt.
Trong trường hợp đó, băng cản nước xây dựng phải chịu kéo cục bộ.
Mối hàn đối đầu:
- Truyền lực đều qua toàn bộ tiết diện.
Mối hàn chồng:
- Ứng suất tập trung tại mép chồng.
- Dễ bong tách lớp ngoài.
- Có nguy cơ tách lớp khi chịu kéo lặp lại.
Với băng cản nước cầu đường và các vị trí có chuyển vị, rủi ro này càng rõ rệt.
6. Khi nào có thể chấp nhận hàn chồng?
Trong một số trường hợp:
- Công trình nhỏ, áp lực nước thấp.
- Vị trí phụ trợ không chịu nước trực tiếp.
- Có lớp chống thấm bổ sung bên ngoài.
Có thể cân nhắc hàn chồng nếu:
- Được kỹ sư phê duyệt.
- Kiểm tra kỹ độ kín.
- Kiểm soát nhiệt độ và lực ép.
Tuy nhiên, đối với vật liệu chống thấm công trình ngầm ở các hạng mục chính, hàn đối đầu vẫn là lựa chọn an toàn và tiêu chuẩn.
7. Kiểm soát mối hàn – yếu tố thường bị xem nhẹ
Để đảm bảo hiệu quả của giải pháp chống thấm mạch ngừng, cần:
- Làm sạch bề mặt trước khi hàn.
- Kiểm soát nhiệt độ gia nhiệt.
- Thử kéo mẫu ngẫu nhiên.
- Ghi nhận hình ảnh và biên bản nghiệm thu.
Dù dùng băng cản nước Sofuco hay sản phẩm khác, mối hàn luôn là điểm cần kiểm soát chặt nhất trong toàn bộ hệ thống vật liệu chống thấm mạch ngừng.
8. Nhanh hơn không đồng nghĩa an toàn hơn
Hàn chồng băng cản nước PVC có thể:
- Giúp thi công nhanh.
- Giảm yêu cầu thiết bị.
Nhưng về mặt kỹ thuật:
- Tăng nguy cơ tồn tại khe hở.
- Giảm khả năng truyền lực đồng đều.
- Tạo điểm yếu dưới áp lực nước.
Trong các hạng mục quan trọng như băng cản nước tầng hầm, băng cản nước thủy điện và waterstop cho công trình ngầm, mối hàn đối đầu đúng kỹ thuật vẫn là lựa chọn đảm bảo hệ số an toàn cao nhất cho toàn bộ hệ chống thấm mạch ngừng bê tông.
Sofuco khuyến nghị:
Ưu tiên hàn đối đầu theo đúng quy trình kỹ thuật – vì mối nối yếu có thể làm suy giảm toàn bộ hệ thống.
