Trong thi công tầng hầm và công trình ngầm, rất nhiều dự án chỉ tập trung nghiệm thu:
- Cốt thép
- Cốp pha
- Bê tông
Trong khi đó, waterstop PVC – một cấu kiện quan trọng trong hệ băng cản nước chống thấm – lại ít khi được kiểm định riêng trước khi đổ bê tông.
Câu hỏi đặt ra là:
Waterstop có cần kiểm định trước khi nghiệm thu không?
Hay chỉ cần kiểm tra bằng mắt thường là đủ?
Bài viết dưới đây sẽ phân tích rõ vai trò của việc kiểm định và quy trình kiểm soát chất lượng waterstop trong thực tế thi công.
1. Vì sao waterstop cần được kiểm soát chặt trước khi đổ bê tông?
Khác với các vật liệu hoàn thiện có thể thay thế sau này, băng cản nước PVC:
- Bị chôn hoàn toàn trong bê tông
- Không thể thay thế khi công trình đã hoàn thành
- Rất khó sửa chữa nếu xảy ra rò rỉ
Nếu waterstop:
- Kém chất lượng
- Lắp đặt sai vị trí
- Hàn nối không đạt
Thì chi phí sửa chữa sau này có thể gấp nhiều lần chi phí vật tư ban đầu.
Trong hệ băng cản nước cho mạch ngừng bê tông, việc kiểm soát trước khi đổ bê tông là bước bắt buộc để đảm bảo độ kín nước lâu dài.
2. Kiểm định waterstop là kiểm định những gì?
Việc kiểm định có thể chia thành hai nhóm:
2.1 Kiểm định vật liệu đầu vào
Bao gồm:
- Độ bền kéo
- Độ giãn dài
- Độ cứng Shore A
- Độ dày thực tế
Với các sản phẩm như băng cản nước Sofuco, thông số kỹ thuật thường được cung cấp kèm theo lô hàng.
2.2 Kiểm định lắp đặt tại công trường
Bao gồm:
- Vị trí đặt đúng tim
- Khoảng cách buộc cố định
- Mối hàn đạt chuẩn
- Không cong vênh hoặc xoắn
Trong hệ waterstop cho công trình ngầm, kiểm tra lắp đặt quan trọng không kém kiểm tra vật liệu.
3. Có bắt buộc kiểm định theo quy chuẩn không?
Tùy theo:
- Quy mô dự án
- Yêu cầu tư vấn giám sát
- Hồ sơ thiết kế
Với công trình lớn như:
- Tầng hầm nhiều tầng
- Nhà máy công nghiệp
- Công trình hạ tầng
Thông thường yêu cầu:
- Có chứng chỉ xuất xưởng
- Có biên bản nghiệm thu lắp đặt
Trong các hệ băng cản nước công trình quy mô lớn, việc nghiệm thu riêng waterstop là tiêu chuẩn cần thiết.
4. Rủi ro nếu bỏ qua bước kiểm định
Nếu không kiểm định:
- Có thể sử dụng waterstop pha nhựa tái chế nhiều
- Độ dày không đạt tiêu chuẩn
- Mối hàn không đạt
Hậu quả:
- Rò rỉ sau 2–5 năm
- Thấm kéo dài tại mạch ngừng
- Tốn kém chi phí sửa chữa
Trong hệ vật liệu chống thấm công trình ngầm, một lỗi nhỏ ban đầu có thể dẫn đến chi phí sửa chữa rất lớn.
5. Quy trình nghiệm thu waterstop trước khi đổ bê tông
Bước 1: Kiểm tra hồ sơ vật liệu
- Chứng nhận xuất xưởng
- Thông số kỹ thuật
Bước 2: Kiểm tra hình dạng và kích thước
- Đo độ dày
- Kiểm tra bề mặt
Bước 3: Kiểm tra mối hàn
- Hàn thử
- Kéo thử nhẹ
Bước 4: Kiểm tra vị trí lắp đặt
- Đúng tim mạch ngừng
- Khoảng cách buộc 150–300mm
- Không cong vênh
Trong hệ băng cản nước xây dựng, quy trình nghiệm thu giúp giảm đáng kể rủi ro thấm sau này.
6. Có cần gửi mẫu đi kiểm nghiệm phòng thí nghiệm không?
Chỉ cần khi:
- Dự án quy mô lớn
- Công trình đặc biệt (nhà máy, thủy điện)
- Chủ đầu tư yêu cầu
Với công trình dân dụng thông thường, nếu sản phẩm đạt chuẩn và có hồ sơ rõ ràng, kiểm tra tại công trường là đủ.
7. Vai trò của tư vấn giám sát trong nghiệm thu waterstop
Tư vấn giám sát cần:
- Kiểm tra trước khi đổ bê tông
- Lập biên bản nghiệm thu
- Chụp ảnh lưu hồ sơ
Trong hệ giải pháp chống thấm mạch ngừng, đây là bước quan trọng để đảm bảo trách nhiệm rõ ràng giữa các bên.
8. Kiểm định waterstop là bước bảo vệ dài hạn cho công trình ngầm
Waterstop có cần kiểm định trước khi nghiệm thu không?
✔ Có – đặc biệt với công trình ngầm quan trọng.
✔ Nên thực hiện tối thiểu kiểm tra vật liệu và lắp đặt.
✘ Không nên bỏ qua chỉ vì muốn tiết kiệm thời gian.
Trong hệ băng cản nước chống thấm, waterstop chỉ phát huy hiệu quả khi:
- Vật liệu đạt chuẩn
- Lắp đặt đúng vị trí
- Được nghiệm thu trước khi chôn trong bê tông
Sofuco khuyến nghị:
Đừng để waterstop trở thành “cấu kiện vô hình” bị bỏ qua trong nghiệm thu.
Vì trong công trình ngầm, độ kín nước 20–30 năm bắt đầu từ một biên bản nghiệm thu đúng quy trình ngay trước khi đổ bê tông.
